Jian – chiński miecz 

Głownia:

Pierwsze miecze wykonane były z brązu, jednak już w późnym Okresie Wiosny i Jesieni oraz w początkowym Okresie Walczących Królestw powstają pierwsze żelazne, a następnie stalowe miecze, które stopniowo wyparły broń z brązu i żelaza. 

Głownie chińskich mieczy były doskonałej jakości. Zwykle były kute warstwowo i łączone z różnych rodzajów stali, a także miały hartowane ostrza.

Więcej na ten temat można przeczytać w osobnym opracowaniu dotyczącym rodzajów stali i technik kucia chińskich mieczy.

 

Profil głowni:

Dość powszechne jest przekonanie, że chińskie miecze miały cienkie, wąskie i wiotkie głownie – jak te widywane we współczesnych atrapach używanych w sportowym wushu. W rzeczywistości miecze jian miały dość solidną konstrukcję.

Głownia przeciętnego miecza jian miało szerokość nieco poniżej 4 cm przy jelcu i zwężało się do ok. 3 cm przy czubku miecza. Podobnie stopniowo zwężała się grubość ostrza, od 5-7 mm przy jelcu, do ok. 2 mm przy końcu.

 

Nie znajduje potwierdzenia w rzeczywistości przekonanie, że długość i szerokość głowni miałyby być zależne od regionu geograficznego. Wymiary większości realnych mieczy mieszczą się w dość wąskim zakresie. Miecze chińskie z reguły nie były tworzone na zamówienie (zainteresowanych tym aspektem odsyłam do artykułu Scotta Rodella „Mity o Szermierce Chińskiej”), więc ich parametry nie były dopasowywane do konkretnego człowieka. Nie ma istotnych różnic między długością i szerokością mieczy z Północnych i Południowych Chin. Owszem istniały krótsze i dłuższe rodzaje mieczy jian, ale te różnice były zależne od funkcji, czy przeznaczenia tych broni (więcej o tym aspekcie w dalszej części tekstu).

 

Końcówka głowni miecza jian, ani tym bardziej cała głownia, nie była elastyczna i wiotka jak bicz (nie mylić ze sprężystością, czyli zdolnością do absorbowania naprężeń powstających podczas cięć i zasłon), bo uniemożliwiałoby to wykonywanie skutecznych pchnięć i cieć. Miecz, który samoistnie wygina się podczas pchnięcia, byłby zupełnie niepraktyczny. Głownie prawdziwych chińskich mieczy można było wygiąć co najwyżej w łagodny łuk.

Czubek miecza zawsze był ostry. Mitem jest twierdzenie, że niektóre miecze były zaokrąglone na końcu. Dotyczyło to jedynie tych, które stępiły się w czasie użytkowania, a nie zostały ponownie właściwie naostrzone.

Przekrój poprzeczny:

Kolejnym ważnym aspektem jest profil miecza w przekroju poprzecznym.

Obecnie niemal wszystkie dostępne chińskie miecze mają w przekroju kształt rombu. Nie jest to jednak zgodne z historycznymi wzorcami – większość autentycznych mieczy była skonstruowana tak, że boczne ściany głowni były lekko wypukłe. Było to niezwykle ważne dla wytrzymałości mieczy. Głownie o takim profilu były dużo mniej podatne na wyszczerbienie podczas uderzenia w twardy cel, a także lepiej znosiły kontakt z inną bronią przy obronach.

Rys. 2: Głownia chińskiego miecza z charakterystycznym wzorem powstałym w wyniku zastosowania zaawansowanych metod kucia warstwowego i łączenia różnych rodzajów stali

Rys. 3: Typowy profil miecza jian w przekroju poprzecznym

str. 3

str. 1

Tradycyjna Szermierka Chińska

Copyright © 2013-2018 Krzysztof Tyc 

Wszystkie teksty zostały zamieszczone za zgodą ich autorów.

info@grtc.pl 

Kontakt:

tel.: 606 387 004

Kontakt:

tel.: 606 387 004

info@grtc.pl 

GREAT RIVER TAOIST CENTER

Centrum Taoistyczne "Wielka Rzeka"